BYD ATTO 3 แบตเตอรี่ 60.48 kWh มีตัวเลขระยะทางต่างกันถึง 5 ชุด คือ 521 กม. ตามมาตรฐาน MIDC ของอินเดีย 510 กม. ตาม CLTC ของจีน 480 กม. ตาม NEDC ซึ่งเป็นตัวเลขบนป้าย ECO Sticker ของรุ่นนี้ในไทย 420 กม. ตาม WLTP ของยุโรป และ 321 กม. ตามมาตรฐานเกาหลีใต้ ทั้งที่เป็นแบตเตอรี่ขนาดเดียวกัน ตัวเลขที่ต่างกันมาจากวิธีทดสอบ ไม่ใช่ตัวรถ
สรุปทุกมาตรฐาน
| มาตรฐาน | ใช้ที่ | ATTO 3 60.48 kWh | ใกล้ใช้งานจริง |
|---|---|---|---|
| MIDC | อินเดีย | 521 กม. | น้อย |
| CLTC | จีน | 510 กม. | น้อย |
| NEDC | ไทย (หลายแบรนด์) ยุโรปเดิม | 480 กม. | น้อย |
| WLTC | ญี่ปุ่น | – | ปานกลาง |
| WLTP | ยุโรป ไทย (บางแบรนด์) | 420 กม. | ปานกลาง |
| EPA | สหรัฐฯ | – | มาก |
| เกาหลีใต้ | เกาหลีใต้ | 321 กม. | มาก |
ระยะที่ขับได้จริงในไทยโดยประมาณ เทียบกับตัวเลขบนสเปก
- NEDC: ราว 70–80%
- CLTC และ MIDC: ราว 65–75%
- WLTP: ราว 80–90%
- EPA: ใกล้เคียงตัวเลข หรือต่ำกว่าเล็กน้อย
NEDC คืออะไร
NEDC (New European Driving Cycle) คือรอบการขับทดสอบรุ่นเก่าของยุโรป ซึ่งยุโรปเลิกใช้และเปลี่ยนเป็น WLTP ตั้งแต่ปี 2560–2561 ทดสอบในห้องแล็บบนแชสซีไดนาโมมิเตอร์ รอบหนึ่งยาวราว 20 นาที (1,180 วินาที) ระยะทางราว 11 กม. ความเร็วเฉลี่ยราว 34 กม./ชม. และสูงสุด 120 กม./ชม. แบ่งเป็นช่วงขับในเมือง 4 รอบ ต่อด้วยช่วงนอกเมือง 1 รอบ การเร่งและเบรกนุ่มนวลกว่าการขับจริงมาก สำหรับรถยนต์ไฟฟ้า จะชาร์จแบตเตอรี่เต็มแล้ววิ่งรอบนี้ซ้ำไปเรื่อย ๆ จนรถตามความเร็วที่กำหนดไม่ได้ ระยะที่วิ่งได้คือตัวเลขระยะทาง
WLTP คืออะไร
WLTP (Worldwide harmonised Light vehicles Test Procedure) คือมาตรฐานที่ยุโรปใช้แทน NEDC ออกแบบจากข้อมูลการขับจริงหลายประเทศ รอบทดสอบยาว 30 นาที (1,800 วินาที) ระยะทางราว 23 กม. ความเร็วเฉลี่ย 46.5 กม./ชม. และสูงสุดราว 131 กม./ชม. แบ่ง 4 ช่วง คือความเร็วต่ำ กลาง สูง และสูงมาก เร่งแรงกว่า จอดนิ่งน้อยกว่า NEDC และคิดน้ำหนักอุปกรณ์เสริมของแต่ละรุ่นย่อยด้วย ตัวเลขจึงต่ำกว่า NEDC และใกล้การใช้งานจริงมากกว่า
CLTC คืออะไร
CLTC (China Light-duty vehicle Test Cycle) คือรอบทดสอบของจีน ประกาศเป็นมาตรฐานในปี 2562 ตัวเลขระยะทางของรถที่เปิดตัวในจีนส่วนใหญ่อ้างมาตรฐานนี้ รอบสำหรับรถยนต์นั่งยาว 30 นาทีเท่า WLTP แต่ระยะทางเพียงราว 14.5 กม. ความเร็วเฉลี่ยราว 29 กม./ชม. สูงสุด 114 กม./ชม. และเป็นช่วงจอดนิ่งราว 22% ของเวลา จำลองรถติดในเมืองใหญ่ ซึ่งรถยนต์ไฟฟ้าได้เปรียบ เพราะใช้ไฟน้อยที่ความเร็วต่ำและได้พลังงานคืนจากการเบรกบ่อย ตัวเลข CLTC จึงมักสูงกว่า NEDC และ WLTP
EPA คืออะไร
EPA คือมาตรฐานของสหรัฐฯ รถยนต์ไฟฟ้าต้องวิ่งรอบในเมือง (UDDS) และรอบทางหลวง (HWFET) จนแบตเตอรี่หมด แล้วคูณผลด้วย 0.7 เพื่อชดเชยความเร็วสูง แอร์ และสภาพอากาศที่รอบทดสอบไม่ได้วัด ก่อนถ่วงน้ำหนักในเมือง 55% ทางหลวง 45% ผู้ผลิตเลือกทดสอบแบบ 5 รอบ ที่รวมการขับเร็ว การเปิดแอร์ และอากาศเย็น แทนการคูณ 0.7 ได้ ตัวเลข EPA จึงต่ำกว่า WLTP ราว 10–15% และใกล้การใช้งานจริงที่สุดกลุ่มหนึ่ง
MIDC คืออะไร
MIDC (Modified Indian Driving Cycle) คือมาตรฐานของอินเดีย ดัดแปลงจาก NEDC ใช้ช่วงในเมือง 4 รอบและนอกเมือง 1 รอบเหมือนกัน แต่จำกัดความเร็วสูงสุดเหลือ 90 กม./ชม. ตามสภาพถนนอินเดีย ระยะทางต่อรอบราว 10.6 กม. ตัวเลขที่รับรองโดยสถาบัน ARAI จึงมักสูงกว่า NEDC อย่าง ATTO 3 ในอินเดียได้ 521 กม. สูงที่สุดในทุกมาตรฐาน
WLTC ญี่ปุ่นและ JC08
ญี่ปุ่นใช้รอบ WLTC เดียวกับ WLTP แต่ตัดช่วงความเร็วสูงมากออก เหลือช่วงในเมือง ชานเมือง และทางด่วน เพราะแทบไม่มีถนนในญี่ปุ่นที่ใช้ความเร็วระดับนั้น เริ่มใช้แทนมาตรฐาน JC08 เดิมตั้งแต่ ต.ค. 2561 ตัวเลข WLTC ของญี่ปุ่นจึงมักสูงกว่า WLTP ของยุโรปเล็กน้อย ส่วนตัวเลข JC08 ของรถรุ่นเก่าจะสูงกว่านั้นอีก
มาตรฐานเกาหลีใต้
เกาหลีใต้ไม่มีชื่อย่อเฉพาะแบบ WLTP หรือ EPA ตัวเลขที่อ้างกันคือ “ระยะทางที่กระทรวงสิ่งแวดล้อมรับรอง” (환경부 인증 주행거리) วิธีทดสอบยืมจากสหรัฐฯ เกือบทั้งหมด คือวิ่งรอบในเมือง (FTP-75) และรอบทางหลวง (HWFET) จนแบตเตอรี่หมด คูณผลด้วย 0.7 แล้วถ่วงในเมือง 55% ทางหลวง 45% แบบเดียวกับ EPA ที่ต่างคือต้องแจ้งระยะทางในอากาศเย็นราว -7 องศาเซลเซียสแยกอีกชุด ซึ่งเป็นเกณฑ์หนึ่งของเงินอุดหนุนรถยนต์ไฟฟ้า ATTO 3 ได้ 321 กม. (ในเมือง 349 กม. ทางหลวง 287 กม.) และ 309 กม. ในอากาศเย็น
ตารางเทียบรอบทดสอบ NEDC WLTP CLTC
| รายการ | NEDC | WLTP | CLTC |
|---|---|---|---|
| เวลาต่อรอบ | 20 นาที | 30 นาที | 30 นาที |
| ระยะทางต่อรอบ | ราว 11 กม. | ราว 23 กม. | ราว 14.5 กม. |
| ความเร็วเฉลี่ย | ราว 34 กม./ชม. | 46.5 กม./ชม. | ราว 29 กม./ชม. |
| ความเร็วสูงสุด | 120 กม./ชม. | ราว 131 กม./ชม. | 114 กม./ชม. |
ไทยใช้มาตรฐานไหน และเห็นอะไรบ่อย
ค่า CO2 และอัตราสิ้นเปลืองบนป้าย ECO Sticker ของรถใหม่ในไทย ทดสอบตามข้อกำหนด UN R101 ของสหประชาชาติ ซึ่งใช้รอบการขับ NEDC ป้ายนี้เริ่มใช้คู่กับโครงสร้างภาษีสรรพสามิตรถยนต์ที่คิดตามค่า CO2 ตั้งแต่ปี 2559 และโครงสร้างภาษีรอบใหม่ที่เริ่ม 1 ม.ค. 2569 ก็ยังคิดตามค่า CO2 เช่นเดิม แบรนด์ที่ทดสอบรถยนต์ไฟฟ้าตาม UN R101 จึงได้ตัวเลขระยะทางแบบ NEDC ไปด้วย
เหตุผลที่ไทยยังไม่เปลี่ยนไปใช้ WLTP จึงเป็นเรื่องของระบบมากกว่าความแม่นยำ การเปลี่ยนต้องทดสอบรถทุกรุ่นใหม่ และค่า CO2 ตาม WLTP ของรถน้ำมันสูงกว่า NEDC ทำให้ขั้นภาษีที่ผูกกับ CO2 ต้องคำนวณใหม่ทั้งหมด แม้สหประชาชาติจะออกข้อกำหนด WLTP ฉบับ UN R154 ตั้งแต่ปี 2564 แล้วก็ตาม
แต่ป้าย ECO Sticker ของรถยนต์ไฟฟ้าระบุแค่ “ระยะทางสูงสุด” ไม่ได้บอกว่าทดสอบด้วยมาตรฐานไหน และในไทยมีทั้งแบรนด์ที่แจ้งตัวเลข NEDC และแบรนด์ที่แจ้ง WLTP อย่าง BYD ATTO 3 ป้ายระยะ 480 กม. ตรงกับตัวเลข NEDC ขณะที่ Tesla Model Y Long Range ขับเคลื่อนล้อหลังป้ายระบุ 661 กม. ตรงกับตัวเลข WLTP ที่แบรนด์แจ้ง สองตัวเลขนี้จึงเทียบกันตรง ๆ ไม่ได้ ส่วนตัวเลขที่คนไทยเห็นบ่อยในข่าวและโฆษณา
- NEDC: โบรชัวร์และป้าย ECO Sticker ของหลายแบรนด์ในไทย
- WLTP: บางแบรนด์ในไทย เช่น Tesla และข่าวรถจากยุโรป
- CLTC: ข่าวเปิดตัวรถใหม่ในจีน ก่อนรุ่นนั้นเข้ามาขายในไทย
- EPA: ข่าวรถจากสหรัฐฯ
- MIDC: ข่าวรถจากอินเดีย
วิ่งจริงได้เท่าไหร่
ทุกมาตรฐานทดสอบในห้องแล็บ ส่วนใหญ่ที่อุณหภูมิห้องและไม่เปิดแอร์ ขณะที่การขับในไทยต้องเปิดแอร์ตลอด อากาศร้อน และมักใช้ความเร็ว 100–120 กม./ชม. บนทางด่วนหรือถนนต่างจังหวัด ซึ่งกินไฟมากกว่ารอบทดสอบ ตัวอย่าง ATTO 3 ที่ป้าย ECO Sticker ระบุ 480 กม. ใช้งานจริงจะได้ราว 340–380 กม. ขับในเมืองช้า ๆ อาจได้มากกว่านี้ ส่วนการขับทางไกลด้วยความเร็วสูงต่อเนื่องจะได้น้อยกว่า ปัจจัยที่ทำให้ระยะลดมากที่สุดคือความเร็ว แอร์ และน้ำหนักบรรทุก
แปลงตัวเลขข้ามมาตรฐาน
ใช้เทียบคร่าว ๆ ได้ ค่าจริงต่างกันตามรุ่น เพราะรถแต่ละคันกินไฟที่ความเร็วสูงไม่เท่ากัน
- CLTC เป็น NEDC: คูณราว 0.9–0.95
- CLTC เป็น WLTP: คูณราว 0.8–0.85
- NEDC เป็น WLTP: คูณราว 0.85–0.9
- WLTP เป็น EPA: คูณราว 0.85–0.9
ดูตัวเลขระยะทางยังไงก่อนซื้อรถไฟฟ้า
- เทียบรถต่างยี่ห้อด้วยตัวเลขมาตรฐานเดียวกันเท่านั้น ป้าย ECO Sticker ไม่ได้ระบุมาตรฐาน ให้เช็กจากโบรชัวร์หรือเว็บแบรนด์ว่าเป็น NEDC หรือ WLTP
- ตัวเลขในข่าวเปิดตัวจากจีนมักเป็น CLTC จากยุโรปเป็น WLTP จากสหรัฐฯ เป็น EPA ดูวงเล็บมาตรฐานทุกครั้ง
- วางแผนการเดินทางด้วยตัวเลข NEDC คูณ 0.7 หรือ WLTP คูณ 0.8 แล้วเทียบกับระยะที่ขับต่อวันและเส้นทางต่างจังหวัดที่ไปบ่อย
- เทียบราคาและระยะทางรถยนต์ไฟฟ้าทุกรุ่นในไทยได้ที่ ราคารถยนต์ไฟฟ้า 2026
รถยนต์ไฟฟ้าที่คุณใช้อยู่ วิ่งจริงได้กี่เปอร์เซ็นต์ของตัวเลขบนป้าย ECO Sticker?
NEDC วิ่งจริงได้เท่าไหร่
โดยทั่วไปราว 70–80% ของตัวเลข NEDC เช่น 480 กม. ใช้งานจริงราว 340–380 กม. ขึ้นกับความเร็ว การเปิดแอร์ และน้ำหนักบรรทุก
WLTP กับ NEDC ต่างกันอย่างไร
WLTP ทดสอบนานกว่า เร็วกว่า เร่งแรงกว่า และคิดน้ำหนักอุปกรณ์เสริม ตัวเลขจึงต่ำกว่า NEDC ราว 10–15% และใกล้การใช้งานจริงกว่า
มาตรฐาน EPA คืออะไร
มาตรฐานของสหรัฐฯ วิ่งรอบในเมืองและทางหลวงจนแบตหมด แล้วคูณผลด้วย 0.7 ตัวเลขจึงต่ำกว่า WLTP ราว 10–15% และใกล้การใช้งานจริงที่สุดกลุ่มหนึ่ง
แปลงระยะทาง CLTC เป็น NEDC หรือ WLTP ยังไง
คูณคร่าว ๆ 0.9–0.95 จะได้ค่าใกล้ NEDC และคูณ 0.8–0.85 จะได้ค่าใกล้ WLTP
ตัวเลขระยะทางบนป้าย ECO Sticker เป็นมาตรฐานไหน
ป้ายไม่ได้ระบุมาตรฐาน แบรนด์ที่ทดสอบตาม UN R101 จะได้ตัวเลข NEDC แต่บางแบรนด์แจ้งตัวเลข WLTP เช็กจากโบรชัวร์หรือเว็บแบรนด์ก่อนเทียบรถต่างยี่ห้อ
